Asansör Kuyusu Su Alıyorsa Ne Yapılmalı?
Asansör kuyusunun veya kuyu dibinin su alması, yalnızca temizlik ya da kötü görüntü problemi değildir. Asansör kuyusunda biriken su; elektrik çarpması, kısa devre, elektronik parça arızası, ray ve bağlantı elemanlarında paslanma, tamponların bozulması, güvenlik devrelerinin devre dışı kalması ve asansörün beklenmedik şekilde durması gibi ciddi sonuçlara yol açabilir.
Özellikle Mersin gibi nem oranının yüksek olduğu, yoğun yağışların görülebildiği ve denize yakın bölgelerde yer altı suyu ile tuzlu hava etkisinin birlikte hissedildiği şehirlerde kuyu dibi su problemi daha dikkatli ele alınmalıdır. Mezitli, Tece, Tömük, Kargıpınarı, Erdemli sahili, Yenişehir?in denize yakın bölgeleri ve bodrum katı bulunan yapılarda asansör kuyusunun su alma ihtimali göz ardı edilmemelidir.
Asansör kuyusunda su görüldüğünde yapılacak ilk iş, bir kişinin kuyuya inerek suyu kontrol etmesi değildir. Asansör kuyusu yalnızca yetkili teknik personelin girebileceği tehlikeli bir çalışma alanıdır. Kuyu içerisinde hareketli kabin, karşı ağırlık, elektrik tesisatı, güvenlik devreleri ve düşme riski bulunur.
Doğru müdahale sırası genel olarak şöyledir:
- Asansörün kullanımı güvenli şekilde durdurulmalıdır.
- Yetkili asansör bakım firması bilgilendirilmelidir.
- Elektriksel riskler teknik personel tarafından değerlendirilmelidir.
- Suyun kaynağı belirlenmelidir.
- Su, uygun ekipman ve güvenlik tedbirleriyle tahliye edilmelidir.
- Asansör parçalarında oluşan hasar kontrol edilmelidir.
- Binanın su yalıtımı veya drenaj problemi kalıcı olarak giderilmelidir.
- Asansör, teknik kontroller tamamlanmadan yeniden kullanıma açılmamalıdır.
Bu süreçte yalnızca suyu çekmek yeterli değildir. Asıl önemli olan, suyun kuyuya nereden ve neden girdiğinin bulunmasıdır.
Asansör Kuyu Dibi Nedir ve Neden Önemlidir?
Asansör kuyusu, kabinin ve karşı ağırlığın hareket ettiği düşey alandır. Kuyunun en alt bölümüne ise kuyu dibi veya pit adı verilir.
Kuyu dibi, kullanıcıların normal şartlarda göremediği ancak asansör güvenliği bakımından son derece önemli bir bölümdür. Asansörün sistemine göre kuyu dibinde şu ekipmanlar bulunabilir:
- Kabin ve karşı ağırlık tamponları,
- Hız regülatörü gergi tertibatı,
- Kuyu dibi durdurma butonu,
- Alt limit ve son durdurma şalterleri,
- Rayların alt bağlantıları,
- Elektrik tesisatı ve bağlantı kutuları,
- Kuyu dibi aydınlatması,
- Seyir kablosunun bazı bölümleri,
- Denge zinciri veya dengeleme elemanları,
- Hidrolik asansörlerde ilgili hidrolik bağlantılar,
- Kuyuya erişim merdiveni,
- Topraklama ve eş potansiyel bağlantıları.
Dolayısıyla kuyu dibine giren su, asansörün yalnızca bir metal yüzeyine temas etmez. Sistemin güvenlik açısından önemli parçalarına ulaşabilir.
Örneğin su seviyesi yükseldiğinde kuyu dibi durdurma şalteri, limit şalterleri veya elektrik bağlantıları zarar görebilir. Tamponların metal bölümlerinde paslanma başlayabilir. Hız regülatörü gergi kasnağı ve bağlantıları korozyona uğrayabilir.
Rayların alt uçları uzun süre su içerisinde kaldığında yüzeysel paslanma zamanla daha ileri seviyeye ulaşabilir. Ray bağlantılarındaki korozyon, patenlerin çalışma yüzeyinde bozulma veya titreşim gibi sonuçlar doğurabilir.
Asansör raylarının görevi ve paslanma belirtileri hakkında daha ayrıntılı bilgi için Asansör Rayları Ne İşe Yarar? başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.
Asansör Kuyusuna Su Nereden Girer?
Kalıcı çözüm oluşturabilmek için öncelikle suyun kaynağının doğru belirlenmesi gerekir. Suyun tahliye edilmesi sonucu geçici olarak ortadan kaldırabilir; ancak giriş noktası bulunmazsa aynı sorun bir sonraki yağmurda veya yer altı suyu yükseldiğinde tekrar yaşanır.
Yağmur ve Yüzey Suları
Şiddetli yağışlarda bina çevresindeki drenaj sistemi yetersiz kalabilir. Yağmur suyu, bodrum kat duvarlarından, temel birleşim noktalarından veya otopark rampasından bina içerisine girebilir.
Bodrum katta biriken su, zeminin en düşük noktalarından biri olan asansör kuyusuna yönelir. Bu nedenle bazen sorun doğrudan asansör kuyusunun duvarlarından değil, otopark veya bodrum katındaki suyun kuyu kapısı çevresinden içeri girmesinden kaynaklanır.
Yer Altı Suyu ve Hidrostatik Basınç
Yer altı su seviyesi yükseldiğinde temel ve perde betonları üzerinde su basıncı oluşabilir. Yalıtımı yetersiz olan yapılarda su, beton çatlaklarından, soğuk derzlerden, temel-perde birleşimlerinden ve tesisat geçişlerinden içeri sızabilir.
Bu tür su girişlerinde yalnızca kuyu iç yüzeyine boya sürülmesi genellikle kalıcı çözüm sağlamaz. Suyun geldiği yön, yapıdaki hidrostatik basınç ve betonun durumu uzman kişiler tarafından değerlendirilmelidir.
Temiz Su veya Atık Su Borusu Kaçağı
Asansör kuyusuna yakın bir temiz su, yağmur suyu, drenaj veya atık su borusundaki kaçak da kuyu dibinde su birikmesine neden olabilir.
Suyun kötü kokulu, kirli veya sürekli akış hâlinde olması tesisat kaçağı ihtimalini güçlendirebilir. Ancak suyun görüntüsüne bakarak kesin karar verilmemelidir. Tesisat firması tarafından kaçak tespit çalışması yapılmalıdır.
Otopark ve Bahçe Drenajının Yetersiz Olması
Kapalı otoparklarda araçlarla taşınan yağmur suyu, yıkama suları veya rampa üzerinden giren yüzey suları zamanla asansör kuyusuna ulaşabilir.
Bahçe sulama sistemlerinin yanlış konumlandırılması da temel çevresindeki toprağın sürekli ıslak kalmasına neden olabilir. Bu durumda su, binanın bodrum duvarlarına ve asansör kuyusuna baskı yapabilir.
Yangın Söndürme veya Depo Sistemindeki Kaçaklar
Yangın tesisatı boruları, su depoları, hidrofor sistemleri veya sprinkler hatlarında meydana gelen kaçaklar kısa süre içerisinde büyük miktarda suyun bodrum kata yayılmasına yol açabilir.
Bu tür durumlarda yalnızca asansör firması değil, mekanik tesisat ve bina yönetimi ekipleri de sürece dâhil edilmelidir.
Yoğuşma ve Sürekli Nem
Her kuyu dibi problemi doğrudan su baskını şeklinde görülmez. Havalandırması yetersiz kuyularda sıcaklık farkı nedeniyle yoğuşma meydana gelebilir.
Yoğuşma sonucu oluşan nem; kumanda bağlantılarında, metal yüzeylerde, kapı ekipmanlarında ve kuyu içi elektrik tesisatında oksitlenmeye yol açabilir. Mersin?in nemli ikliminde bu durum özellikle yazlık sitelerde ve uzun süre kapalı kalan yapılarda daha belirgin hâle gelebilir.
Asansör Kuyusunda Su Görüldüğünde İlk Ne Yapılmalıdır?
Kuyu dibinde su fark edildiğinde paniğe kapılmadan fakat gecikmeden hareket edilmelidir. Su seviyesi az görünse bile elektriksel ekipmanlara temas edip etmediği dışarıdan anlaşılamayabilir.
Asansörü Kullanmayı Durdurun
Kuyu dibinde belirgin miktarda su bulunuyorsa veya su seviyesinin yükseldiği görülüyorsa asansörün kullanılmasına devam edilmemelidir.
Özellikle kabini alt kata göndererek su seviyesine bakmaya çalışmak doğru değildir. Kabinin suya yaklaşması, alt ekipmanların zarar görmesi veya teknik personelin müdahalesinin zorlaşması gibi riskler doğurabilir.
Asansörün güvenli bir katta durdurulması ve servis dışına alınması işlemi, mümkün olduğunca yetkili bakım firması tarafından gerçekleştirilmelidir.
Yetkili Asansör Firmasına Haber Verin
Bina yöneticisi veya bina sorumlusu, bakım sözleşmesi bulunan firmaya derhâl bilgi vermelidir.
Firmaya şu bilgiler aktarılabilir:
- Suyun ne zaman fark edildiği,
- Yakın zamanda yoğun yağış olup olmadığı,
- Su seviyesinin artıp artmadığı,
- Asansörde arıza veya elektrik kokusu bulunup bulunmadığı,
- Bodrum katta başka alanlarda da su olup olmadığı,
- Suyun temiz mi yoksa kirli mi göründüğü,
- Binada yakın zamanda tesisat çalışması yapılıp yapılmadığı.
Bu bilgiler, teknik ekibin gerekli ekipmanla hazırlanmasına yardımcı olur.
Elektrik Tesisatına Yetkisiz Müdahale Etmeyin
Su bulunan bir ortamda elektrik panolarına, kablolara, şalterlere veya metal yüzeylere bilinçsizce dokunulmamalıdır.
Elektriğin kesilmesi gerekiyorsa bu işlem, hangi hattın asansöre ait olduğunu bilen yetkili veya ehil kişiler tarafından yapılmalıdır. Yanlış şalterin kapatılması ya da ıslak alanda müdahale edilmesi yeni riskler oluşturabilir.
AFAD da sel ve su baskını durumlarında elektrik ve su kaynaklarının güvenli şekilde kapatılmasının önemini vurgulamaktadır.
Kuyuya Kesinlikle Girmeyin
Apartman yöneticisi, kapıcı, güvenlik görevlisi veya kat maliki suyu kontrol etmek ya da pompa yerleştirmek amacıyla kuyuya girmemelidir.
Asansör kuyusunda şu tehlikeler bulunur:
- Kabinin beklenmedik hareketi,
- Karşı ağırlık hareketi,
- Elektrik çarpması,
- Yüksekten düşme,
- Kayma ve sıkışma,
- Kuyuya malzeme düşmesi,
- Yetersiz aydınlatma,
- Suya temas eden elektrik tesisatı.
Kuyuya giriş yalnızca gerekli eğitimi, kişisel koruyucu donanımı ve teknik yetkinliği bulunan kişilerce yapılmalıdır.
Asansör Kuyusundaki Su Nasıl Tahliye Edilir?
Suyun tahliyesi basit bir temizlik işi gibi görülmemelidir. Tahliye öncesinde asansörün konumu, elektrik sistemi, su seviyesi ve kuyu içerisindeki ekipmanların durumu değerlendirilmelidir.
Teknik ekip öncelikle asansörü güvenli konuma alır. Gerekli enerji kesme ve kilitleme işlemleri uygulanır. Ardından kuyu içerisindeki elektriksel risk kontrol edilir.
Su miktarına göre dalgıç pompa, kirli su pompası veya uygun vakum ekipmanı kullanılabilir. Ancak pompanın elektrik kablosu ve bağlantıları da güvenli olmalıdır. Su içerisinde gelişi güzel uzatma kablosu kullanılmamalıdır.
Suyun içerisinde yoğun çamur, kum, kanalizasyon atığı veya yağ bulunuyorsa sıradan temiz su pompası yeterli olmayabilir. Bu durumda profesyonel tahliye ve temizlik hizmeti gerekebilir.
Tahliye sırasında şu noktalara dikkat edilmelidir:
| Kontrol noktası | Yapılması gereken |
|---|---|
| Asansörün konumu | Kabin güvenli katta sabitlenmeli |
| Elektrik riski | Yetkili personel tarafından kontrol edilmeli |
| Pompa seçimi | Su ve çamur miktarına uygun olmalı |
| Tahliye noktası | Su yeniden binaya veya kuyuya dönmemeli |
| Kuyuya giriş | Yalnızca yetkili personel tarafından yapılmalı |
| Temizlik | Çamur, tortu ve yabancı maddeler çıkarılmalı |
| Kurutma | Elektriksel ve mekanik alanlar tamamen kontrol edilmeli |
| Son kontrol | Asansör firması tarafından çalışma testi yapılmalı |
Su tahliye edildikten sonra kuyunun yalnızca yüzeysel olarak kuruması beklenmemelidir. Elektrik kutularının, bağlantıların, stop butonunun, limit şalterlerinin ve diğer parçaların içerisinde nem kalmış olabilir.
Bu nedenle ?Su çekildi, asansörü hemen çalıştıralım? yaklaşımı doğru değildir.
Su Tahliye Edildikten Sonra Hangi Parçalar Kontrol Edilmelidir?
Su tamamen tahliye edildikten sonra asansörün teknik açıdan ayrıntılı şekilde incelenmesi gerekir. Kontrol yalnızca suyun temas ettiği görünen alanlarla sınırlı tutulmamalıdır.
Tamponlar
Kabin ve karşı ağırlık tamponları, kontrolsüz şekilde alt sınıra yaklaşan hareketli parçaların enerjisini sönümlemek amacıyla kullanılır.
Metal yaylı veya hidrolik tamponlarda paslanma, yağ kaçağı, bağlantı gevşemesi ve gövde bozulması kontrol edilmelidir. Poliüretan tamponlarda ise yüzey çatlaması, deformasyon ve sabitleme durumu incelenmelidir.
Uzun süre su içerisinde kalan bir tamponun dışarıdan sağlam görünmesi yeterli değildir. Bağlantı noktaları ve çalışma durumu da değerlendirilmelidir.
Hız Regülatörü Gergi Sistemi
Hız regülatörü, asansörün normal hızını aşması durumunda güvenlik sistemini devreye sokan önemli bir bileşendir.
Kuyu dibinde bulunan gergi kasnağı ve mekanik bağlantılar su altında kaldıysa rulman, halat, şalter ve metal bağlantılarda bozulma oluşabilir. Sistem temizlenmeli, hareketi ve elektriksel kontağı test edilmelidir.
Raylar ve Ray Bağlantıları
Rayların alt uçları, ray konsolları ve bağlantı cıvataları su nedeniyle paslanabilir. Yüzeysel pas ile malzeme kaybına neden olan ileri korozyon birbirinden ayrılmalıdır.
Gerekirse pas temizliği, uygun koruyucu uygulama veya parça değişimi yapılmalıdır. Paslanmış bölgenin yalnızca üzerinin boyanması, alttaki korozyon değerlendirilmeden kalıcı çözüm sayılmaz.
Kuyu Dibi Elektrik Tesisatı
Kuyu dibi aydınlatması, prizler, durdurma butonu, bağlantı kutuları, kablolar ve limit şalterleri dikkatle kontrol edilmelidir.
Suya maruz kalmış elektriksel parçalar yalnızca bezle silinerek yeniden kullanıma alınmamalıdır. İzolasyon, bağlantı, oksitlenme ve çalışma testleri yapılmalıdır.
Gerekli durumlarda arızalı veya güvenilirliğini kaybetmiş parçalar değiştirilmelidir.
Seyir Kablosu ve Hareketli Bağlantılar
Su seviyesi yükseldiyse seyir kablosunun alt kıvrım bölgesi veya bağlantıları etkilenmiş olabilir. Kablo dış kılıfında bozulma, ezilme, çatlama veya su teması olup olmadığı kontrol edilmelidir.
Denge Zinciri ve Metal Aksam
Yüksek katlı asansörlerde kullanılan dengeleme zincirleri veya benzeri sistemler suya maruz kalabilir. Bu parçaların bağlantıları, korozyon durumu ve serbest hareketi incelenmelidir.
Asansör Sadece Su Tahliye Edilerek Kullanıma Açılabilir mi?
Hayır. Suyun kuyudan çekilmiş olması, asansörün güvenli olduğu anlamına gelmez.
Suyun temas ettiği elektriksel parçalar arızayı hemen göstermeyebilir. Nem ve oksitlenme nedeniyle sorun birkaç gün veya birkaç hafta sonra ortaya çıkabilir. Bu nedenle asansör yeniden devreye alınmadan önce güvenlik devreleri, kuyu dibi ekipmanları ve çalışma sistemi kontrol edilmelidir.
Genel olarak şu kontroller yapılmalıdır:
- Kuyu dibi stop butonunun testi,
- Alt limit ve son durdurma sistemlerinin kontrolü,
- Tamponların fiziksel kontrolü,
- Regülatör gergi sistemi kontrolü,
- Elektrik bağlantılarında izolasyon ve oksitlenme kontrolü,
- Ray ve bağlantılarda korozyon incelemesi,
- Kabin ve karşı ağırlık hareket alanının kontrolü,
- Kapı ve güvenlik devrelerinin testi,
- Asansörün düşük hızda veya bakım modunda denenmesi,
- Normal çalışma testleri,
- Acil alarm ve haberleşme sisteminin kontrolü.
Kontrol sonucunda yalnızca temizlik ve kurutmanın yeterli olup olmadığına, parça değişimi veya kapsamlı revizyon gerekip gerekmediğine teknik ekip karar vermelidir.
Asansördeki bakımın hangi kontrolleri kapsaması gerektiği hakkında daha ayrıntılı bilgi için Asansör Bakımı Nasıl Yapılır? içeriğimizi inceleyebilirsiniz.
Asansör Kuyusu Su Yalıtımı Nasıl Yapılır?
Su tahliye edildikten ve asansör teknik olarak kontrol edildikten sonra sorunun kaynağına yönelik kalıcı yalıtım çalışması yapılmalıdır.
Yalıtım işlemi, asansör firmasının tek başına yaptığı standart bir bakım işlemi değildir. Yapının durumuna göre su yalıtım firması, inşaat mühendisi, tesisat firması veya drenaj uzmanı sürece dâhil edilmelidir.
Pozitif Yönden Yalıtım
Mümkün olduğu durumlarda suyun yapıya ulaştığı dış yüzeyden yapılan yalıtım daha etkili olabilir. Temel ve perde duvarlarının dış yüzeyine uygulanan yalıtım, suyun beton içerisine girmesini önlemeyi amaçlar.
Ancak mevcut binalarda dış cepheye veya temel çevresine erişmek zor olabilir. Kazı yapılması gerektiğinde yapının taşıyıcı sistemi, çevre düzeni ve komşu yapılar dikkate alınmalıdır.
Negatif Yönden Yalıtım
Dışarıdan erişimin mümkün olmadığı durumlarda kuyu iç yüzeyine negatif yönden su yalıtımı uygulanabilir.
Kristalize ürünler, özel çimento esaslı kaplamalar veya farklı kimyasal sistemler kullanılabilir. Ancak ürün seçimi su basıncına, betonun durumuna ve suyun geldiği noktaya göre yapılmalıdır.
Her su yalıtım malzemesi sürekli hidrostatik basınca uygun değildir.
Enjeksiyon Uygulamaları
Beton çatlakları, soğuk derzler veya belirli sızıntı noktalarında poliüretan ya da benzeri enjeksiyon uygulamaları kullanılabilir.
Enjeksiyon uygulamasında suyun hareketli olup olmadığı, çatlağın yapısal durumu ve basınç seviyesi değerlendirilmelidir. Sadece görünen deliğin kapatılması, suyun başka bir noktadan çıkmasına neden olabilir.
Drenaj ve Dalgıç Pompa Sistemi
Yer altı suyunun sürekli yükseldiği veya yüzey sularının yoğun olduğu binalarda drenaj çukuru ve otomatik pompa sistemi gerekebilir.
Pompa sistemi kurulacaksa şu konular planlanmalıdır:
- Pompanın debisi,
- Yedek pompa ihtiyacı,
- Şamandıra sistemi,
- Elektrik kesintisine karşı çözüm,
- Pompa arıza alarmı,
- Tahliye borusunun yönü,
- Geri tepme ventili,
- Düzenli bakım ve temizlik,
- Pompa çukurunun asansör ekipmanlarından ayrılması.
Dalgıç pompa, su yalıtımının alternatifi değildir. Bazı yapılarda yalıtım ve drenaj sisteminin birlikte uygulanması gerekebilir.
Kuyu Dibi Yalıtımında Yapılan Yaygın Hatalar
Asansör kuyusu su aldığında hızlı ve ucuz çözüm arayışı, sorunun kısa sürede tekrar etmesine neden olabilir.
En sık yapılan hatalar şunlardır:
Su Varken Boya veya Kaplama Yapılması
Islak, kirli veya basınçlı su gelen yüzeye doğrudan boya sürülmesi çoğu zaman kalıcı sonuç vermez. Yüzey hazırlığı, çatlak tamiri ve uygun ürün seçimi yapılmadığında kaplama kabarabilir veya ayrılabilir.
Sadece Suyun Göründüğü Noktanın Kapatılması
Su beton içerisinden farklı yollar izleyebilir. Görünen nokta, suyun yapıya girdiği yer olmayabilir. Bir nokta kapatıldığında su başka bir derzden çıkabilir.
Tahliye Borusunun Yanlış Yere Verilmesi
Pompayla çekilen su binanın temel çevresine veya yeniden bodrum kata akıtılırsa problem tekrar oluşabilir. Tahliye hattı uygun bir yağmur suyu veya drenaj sistemine bağlanmalıdır.
Pompa Bakımının Yapılmaması
Şamandırası sıkışmış, filtresi tıkanmış veya elektrik bağlantısı bozulmuş pompa yağış sırasında çalışmayabilir. Pompanın mevcut olması tek başına koruma sağlamaz.
Paslı Parçaların Üzerinin Boyanması
İleri derecede korozyona uğramış bağlantıların yalnızca boyanması güvenli değildir. Önce malzemenin taşıma ve çalışma niteliği değerlendirilmelidir.
Asansör Firmasına Haber Verilmeden İnşaat Yapılması
Kuyu içerisinde yapılan yalıtım, sıva, kaynak veya kaplama çalışmaları asansör ekipmanlarına zarar verebilir. Rayların üzerine kimyasal malzeme bulaşabilir, elektrik bağlantıları kapatılabilir veya güvenlik mesafeleri değiştirilebilir.
Bu nedenle yalıtım çalışması asansör bakım firmasıyla koordineli yürütülmelidir.
Mersin?de Asansör Kuyularının Su Alması Neden Daha Sık Görülebilir?
Mersin?in sahil iklimi, yüksek nem oranı ve bazı bölgelerdeki yer altı suyu koşulları asansör kuyularında nem ve su problemlerinin etkisini artırabilir.
Özellikle denize yakın yapılarda yalnızca su değil, havadaki tuz etkisi de metal yüzeylerde korozyonu hızlandırabilir. Kuyu dibine giren su kurusa bile yüzeyde kalan tuz ve kir tabakası oksitlenmeyi sürdürebilir.
Mezitli ve Yenişehir
Mezitli ve Yenişehir?de çok sayıda yüksek katlı apartman, rezidans ve çok bloklu site bulunmaktadır. Uzun asansör kuyularında kuyu dibi ekipmanlarının düzenli kontrol edilmesi önemlidir.
Kapalı otoparklı yapılarda rampa suları, bodrum drenajı ve temel yalıtımı birlikte değerlendirilmelidir.
Tece, Tömük ve Kargıpınarı
Tece, Tömük ve Kargıpınarı?nda yazlık siteler ve sahile yakın yapılar yoğunluktadır. Bazı binaların kış döneminde daha az kullanılması, kuyu dibi problemlerinin uzun süre fark edilmemesine neden olabilir.
Asansör aylar boyunca az kullanılsa bile kuyu dibindeki nem ve su metal parçaları etkilemeye devam eder. Bu nedenle sezon öncesi yalnızca kabin temizliği değil, kuyu dibi ve makine alanı kontrolü de yapılmalıdır.
Tömük Asansör Bakımı ve Revizyonu başlıklı yazımızda bölgedeki bakım ihtiyaçlarını ayrıntılı olarak ele aldık.
Erdemli ve Sahil Siteleri
Erdemli sahil hattında yer altı suyu, yağmur drenajı, bahçe sulama sistemleri ve uzun süre kapalı kalan bodrum katlar birlikte değerlendirilmelidir.
Nem kaynaklı korozyon hakkında daha ayrıntılı bilgi için Mersin Deniz Kenarı Asansör Koruma Çözümleri ve Nemle Mücadele Rehberi içeriğimizi okuyabilirsiniz.
Kuyu Dibi Su Problemi Periyodik Kontrolü Etkiler mi?
Asansör kuyusunda su, yoğun nem, ileri paslanma veya güvenlik ekipmanlarında bozulma bulunması yıllık periyodik kontrol açısından önem taşır.
A tipi muayene kuruluşu tarafından yapılan kontrolde kuyu dibi ekipmanları, güvenlik devreleri ve genel çalışma şartları değerlendirilir. Suyun güvenlik ekipmanlarını etkilemesi veya kontrolün güvenli şekilde yapılmasını engellemesi durumunda uygunsuzluklar rapora yansıyabilir.
Periyodik kontrol ile aylık bakım birbirinden farklıdır. Bina sorumlusu, asansörün güvenli kullanımı için düzenli bakımın yanı sıra yıllık periyodik kontrolü de yaptırmalıdır. Periyodik kontroller yetkilendirilmiş A tipi muayene kuruluşları tarafından gerçekleştirilir.
Etiket renkleri genel olarak şu değerlendirmeleri ifade eder:
| Etiket | Genel değerlendirme |
|---|---|
| Yeşil | Kusursuz / uygun |
| Mavi | Hafif kusurlu |
| Sarı | Kusurlu |
| Kırmızı | Güvensiz |
Kuyu dibi su problemi giderilmeden yalnızca görünen pasların boyanması veya suyun kontrol günü geçici olarak çekilmesi doğru bir yaklaşım değildir.
Amaç yalnızca etiket almak değil, suyun kaynağını ortadan kaldırarak güvenliğin sürdürülebilir hâle getirilmesidir.
Etiket süreci hakkında ayrıntılı bilgi için Asansörlerde Periyodik Kontrol Süreci: Kırmızı, Sarı ve Yeşil Etiket Ne Anlama Gelir? yazımızı inceleyebilirsiniz.
Su Alan Asansörde Bakım Yeterli Olur mu, Revizyon Gerekir mi?
Bu sorunun yanıtı suyun miktarına, sistemin ne kadar süre su içerisinde kaldığına ve oluşan hasarın seviyesine göre değişir.
Kısa sürede fark edilen az miktardaki temiz su, bazı durumlarda tahliye, temizlik, kurutma ve teknik kontrol ile çözülebilir.
Ancak aşağıdaki durumlarda parça değişimi veya revizyon gerekebilir:
- Kuyu dibi elektrik tesisatı su altında kaldıysa,
- Tamponlarda ileri korozyon veya yağ kaçağı varsa,
- Hız regülatörü gergi sistemi zarar gördüyse,
- Ray ve konsollarda ciddi malzeme kaybı oluştuysa,
- Limit şalterleri ve stop butonu çalışmıyorsa,
- Seyir kablosu veya bağlantı kutuları zarar gördüyse,
- Su defalarca kuyuya girmişse,
- Kuyu içerisindeki metal parçalar uzun süre nemli kalmışsa,
- Periyodik kontrol raporunda ilgili uygunsuzluklar bulunuyorsa.
Revizyon kararı yalnızca parçaların eski görünmesine göre verilmemelidir. Teknik inceleme, ölçüm, çalışma testi ve risk değerlendirmesi yapılmalıdır.
Kapsamlı yenileme gerektiren durumlar hakkında Asansör Revizyonu Nedir, Neden Zorunludur? yazımızdan bilgi alabilirsiniz.
MTA Akıllı Takip Sistemiyle Su ve Nem Sorunları Nasıl İzlenebilir?
Kuyu dibindeki su ve nem sorunlarının en büyük problemlerinden biri, ilk tespit yapıldıktan sonra takip edilmemesidir.
Örneğin bakım personeli bir ay kuyu dibinde nem görür ancak bu durum yalnızca sözlü olarak yöneticiye iletilirse sonraki aylarda unutulabilir. Su seviyesi arttığında ise daha büyük hasar ortaya çıkabilir.
MTA Akıllı Takip sistemi sayesinde bakım sırasında tespit edilen kuyu dibi sorunları dijital olarak kayıt altına alınabilir.
Sistem kapsamında:
- Kuyu dibindeki su fotoğraflanabilir,
- Tespit tarihi kaydedilebilir,
- Suyun yaklaşık seviyesi veya yoğunluğu açıklanabilir,
- Paslanmış parçalar kayıt altına alınabilir,
- Yöneticiye yapılan bildirim takip edilebilir,
- Tahliye ve temizlik işlemleri sisteme işlenebilir,
- Değiştirilen parçalar kaydedilebilir,
- Yalıtım sonrası durum fotoğraflanabilir,
- Aynı sorunun tekrar edip etmediği geçmiş kayıtlardan görülebilir.
Asansör kabininde bulunan QR kod sayesinde yetkilendirilmiş kullanıcılar bakım ve arıza kayıtlarını daha kolay takip edebilir.
Böylece ?Kuyu daha önce de su almış mıydı?? veya ?Bu paslanma ilk ne zaman fark edildi?? gibi sorular yalnızca personelin hafızasına bırakılmaz.
MTA Akıllı Takip hakkında ayrıntılı bilgi için Apartman Yöneticileri ve Kat Malikleri İçin MTA Akıllı Takip Sistemi sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Apartman Yöneticisi İçin Kontrol Tablosu
Asansör kuyusu su aldığında bina yönetimi aşağıdaki kontrol tablosunu kullanabilir:
| Yapılacak işlem | Sorumlu kişi veya firma | Tamamlandı mı? |
|---|---|---|
| Asansör kullanımı durduruldu | Yönetim / asansör firması | |
| Bakım firması bilgilendirildi | Bina yönetimi | |
| Elektriksel risk kontrol edildi | Yetkili teknik personel | |
| Suyun kaynağı araştırıldı | Tesisat / yalıtım uzmanı | |
| Su güvenli şekilde tahliye edildi | Yetkili ekip | |
| Kuyu dibi temizlendi | Yetkili ekip | |
| Elektrik bağlantıları kontrol edildi | Asansör teknik servisi | |
| Tamponlar kontrol edildi | Asansör teknik servisi | |
| Regülatör gergi sistemi incelendi | Asansör teknik servisi | |
| Ray ve konsollar kontrol edildi | Asansör teknik servisi | |
| Yalıtım veya drenaj yapıldı | Uzman yalıtım firması | |
| Fotoğraflı kayıt oluşturuldu | Bakım firması / yönetim | |
| Asansör çalışma testleri yapıldı | Yetkili asansör firması | |
| Tekrar kontrol tarihi belirlendi | Yönetim / bakım firması |
Bu tablo, işlemlerin yalnızca sözlü görüşmelerle yürütülmesini önler ve bina yönetiminin süreci düzenli takip etmesine yardımcı olur.
Sıkça Sorulan Sorular
Asansör kuyusunda az miktarda su varsa asansör kullanılabilir mi?
Su miktarının az olması tek başına güvenli kullanım anlamına gelmez. Suyun elektriksel parçalara temas edip etmediği ve seviyesinin yükselip yükselmediği kontrol edilmelidir.
Yetkili asansör firması teknik değerlendirme yapmadan kullanıma devam edilmemesi daha güvenli bir yaklaşımdır.
Kuyu dibindeki suyu apartman görevlisi çekebilir mi?
Asansör kuyusuna yetkisiz kişilerin girmesi tehlikelidir. Kuyu içerisinde elektrik çarpması, kabin hareketi, düşme ve sıkışma riski bulunur.
Su tahliyesi, asansör firmasıyla koordineli ve gerekli güvenlik önlemleri alınarak yapılmalıdır.
Asansör kuyusuna dalgıç pompa koymak sorunu tamamen çözer mi?
Hayır. Dalgıç pompa suyu tahliye edebilir ancak suyun kuyuya girmesini engellemez.
Kalıcı çözüm için su kaynağı, temel yalıtımı, drenaj sistemi, boru kaçakları ve çevre düzeni incelenmelidir.
Asansör kuyusu neden her yağmurda su alıyor?
Muhtemel nedenler arasında yetersiz yağmur drenajı, bodrum duvarlarındaki sızıntılar, temel-perde birleşimindeki yalıtım eksikliği, otopark rampasından gelen su veya arızalı pompa sistemi bulunabilir.
Kesin neden uzman incelemesiyle belirlenmelidir.
Kuyu dibindeki pas temizlenip boyanırsa yeterli olur mu?
Yüzeysel pasın temizlenmesi ve uygun koruyucu uygulama yapılması bazı durumlarda yeterli olabilir. Ancak ileri korozyonda parçanın kalınlığı, bağlantısı ve işlevi değerlendirilmelidir.
Güvenilirliğini kaybetmiş parçanın yalnızca boyanması doğru değildir.
Kuyu dibi su yalıtımını asansör firması mı yapar?
Asansör firması kuyu içerisindeki ekipmanları kontrol eder, güvenli çalışma ortamını planlar ve yalıtım firmasıyla koordinasyon sağlar.
Yapısal su yalıtımı ise işin niteliğine göre uzman yalıtım firması, tesisat firması veya inşaat mühendisi tarafından yapılmalıdır.
Yalıtım yapılırken asansör kullanılabilir mi?
Çalışmanın kapsamına göre asansörün servis dışı bırakılması gerekebilir. Kuyu içerisinde personel çalışırken asansörün normal kullanıma açık bırakılması tehlikelidir.
Asansör bakım firması gerekli enerji kesme, kilitleme ve güvenlik işlemlerini planlamalıdır.
Su alan asansör kırmızı etiket alır mı?
Etiket kararı, A tipi muayene kuruluşunun yaptığı kontrol sonucuna bağlıdır. Suyun güvenlik ekipmanlarını etkilemesi, elektriksel risk oluşturması veya kontrol şartlarını bozması durumunda ciddi uygunsuzluklar ortaya çıkabilir.
Kuyu dibi tamamen kuruduktan sonra asansör hemen çalıştırılabilir mi?
Hayır. Elektrik bağlantıları, limit şalterleri, tamponlar, regülatör sistemi, raylar ve diğer ekipmanlar kontrol edilmelidir.
Teknik testler tamamlandıktan sonra yetkili servis tarafından kullanıma açılmalıdır.
Su baskını sonrası bütün parçaların değiştirilmesi gerekir mi?
Her durumda bütün parçaların değiştirilmesi gerekmez. Değişim kararı, suyun seviyesi, temas süresi, suyun niteliği ve parçaların mevcut durumuna göre verilir.
Gereksiz parça değişimi yapılmaması kadar, zarar görmüş güvenlik parçalarının kullanılmaya devam edilmemesi de önemlidir.
Kuyu dibinde kötü koku varsa ne yapılmalıdır?
Atık su veya kanalizasyon kaçağı ihtimali araştırılmalıdır. Sağlık riski nedeniyle yetkisiz kişiler kuyuya girmemeli, uygun koruyucu ekipman kullanılmalı ve ilgili tesisat firması çağrılmalıdır.
Mersin?de kuyu dibi ne sıklıkla kontrol edilmelidir?
Kuyu dibi düzenli asansör bakımının bir parçası olarak kontrol edilmelidir. Denize yakın, bodrum katlı veya daha önce su alma geçmişi bulunan binalarda kontroller daha dikkatli yapılmalıdır.
Yoğun yağışlardan sonra ek kontrol talep edilmesi de faydalı olabilir.
Neden Mersin Teknik Asansör?
Mersin Teknik Asansör olarak kuyu dibi su problemlerini yalnızca su tahliyesi açısından değerlendirmiyoruz. Suyun asansörün mekanik, elektriksel ve güvenlik ekipmanları üzerindeki etkilerini birlikte inceliyoruz.
Çalışmalarımızda:
- Asansörün güvenli şekilde servis dışına alınması,
- Kuyu dibi ekipmanlarının teknik kontrolü,
- Elektrik bağlantılarında nem ve oksitlenme incelemesi,
- Ray, konsol ve metal bağlantılarda korozyon kontrolü,
- Tampon ve regülatör gergi sistemi değerlendirmesi,
- Fotoğraflı hasar kaydı,
- MTA Akıllı Takip üzerinden işlem takibi,
- Yalıtım firmasıyla koordineli çalışma,
- Gerekli parça değişimlerinin açık şekilde raporlanması,
- Periyodik kontrol öncesi teknik hazırlık,
- TSE standartları ve can güvenliği önceliği
esas alınmaktadır.
Mersin?in nemli ve kıyı iklimini dikkate alarak Yenişehir, Mezitli, Tece, Tömük, Kargıpınarı, Erdemli, Toroslar, Akdeniz ve Tarsus bölgelerinde asansör bakım, arıza ve revizyon hizmeti sunuyoruz.
Özetle Ne Yapmalısınız?
Asansör kuyusunda su gördüğünüzde kuyuya inmeyin ve asansörü kullanmaya devam etmeyin.
Öncelikle yetkili asansör bakım firmasına haber verin. Elektriksel risklerin kontrol edilmesini ve asansörün güvenli şekilde servis dışına alınmasını sağlayın.
Su tahliye edildikten sonra şu parçalar mutlaka değerlendirilmelidir:
- Kuyu dibi elektrik tesisatı,
- Durdurma ve limit şalterleri,
- Kabin ve karşı ağırlık tamponları,
- Hız regülatörü gergi sistemi,
- Raylar ve ray bağlantıları,
- Seyir kablosu,
- Denge zinciri ve metal ekipmanlar.
Ardından suyun kaynağını araştırın. Sorun;
- Yağmur suyu,
- Yer altı suyu,
- Temel yalıtımı,
- Boru kaçağı,
- Otopark drenajı,
- Bahçe sulaması,
- Yangın tesisatı,
- Yoğuşma veya havalandırma eksikliği
kaynaklı olabilir.
Sadece suyu çekmek kalıcı çözüm değildir. Yalıtım, enjeksiyon, drenaj veya tesisat onarımı yapılarak suyun yeniden kuyuya girmesi önlenmelidir.
Asansörü, yetkili teknik ekip gerekli güvenlik ve çalışma testlerini tamamlamadan yeniden kullanıma açmayın.
Unutmayın: Asansör kuyusundaki birkaç santimetre su bile ileride yüksek maliyetli revizyonlara ve ciddi güvenlik risklerine dönüşebilir. Erken tespit, kayıtlı bakım ve kalıcı yalıtım en doğru çözümdür.
Mersin Teknik Asansör
Telefon: 0532 678 2 543
Hizmet Bölgeleri: Yenişehir, Mezitli, Tece, Tömük, Kargıpınarı, Erdemli, Toroslar, Akdeniz, Tarsus ve Mersin geneli
Hizmetler: Asansör bakımı, arıza servisi, kuyu dibi teknik kontrolü, revizyon, modernizasyon, montaj ve periyodik kontrol hazırlığı
Bu içerik genel teknik bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Asansör kuyusu tehlikeli bir çalışma alanıdır. Kuyuya yetkisiz kişiler girmemeli; elektrik, tahliye, yalıtım ve asansör müdahaleleri alanında yetkili ve uzman kişiler tarafından yapılmalıdır.
